Hava sadece günlük yaşamımızı değil aynı zamanda ruh halimizi de belirler. İçimizi enerjiyle dolduran güneşli günlerden, melankoli hissi uyandıran yağmurlu günlere kadar hava değişikliklerinin psikolojimize ve sağlığımıza etkisi kanıtlanmış durumda.
Güneşten Yağmurlu Günlere
Hava durumu ve psikoloji arasındaki ilişki onlarca yıldır bilim insanlarını ve araştırmacıları meşgul ediyor. Her ne kadar herkes aynı şekilde tepki vermese de çevresel koşulların ruh halimiz, enerjimiz ve davranışlarımız üzerinde rol oynadığı açıktır.
Güneş, mutluluk ve enerjiyle ilişkili hormon olan serotonin üretimiyle doğrudan bağlantılıdır. Güneşli bir gün kendimizi daha iyimser, daha aktif ve sosyalleşmeye daha istekli hissetmemizi sağlayabilir. Havaların güzel olduğu zamanlarda çoğu insanın açık hava aktivitelerini tercih etmesi tesadüf değildir.
Yağmurlu ve karanlık günler genellikle yalnızlık veya düşük enerji duygularıyla ilişkilendirilir. Yağmurun sesi bazılarına rahatlatıcı gelebilir ancak güneş ışığının olmaması D vitamini ve serotonin üretimini azaltarak ruh halinin düşmesine neden olur. Hava sürekli yağmurluyken birçok kişinin "kasvetli" bir psikolojik ruh hali hissetmesinin nedeni de budur.
Günlerin kısaldığı ve sıcaklıkların düştüğü kış aylarında mevsimsel duygudurum bozukluğu (SAD) sıklıkla görülüyor. Işık eksikliğiyle ilişkili, sirkadiyen ritmi ve ruh halini etkileyen bir depresyon şeklidir. Semptomlar yorgunluk, motivasyon eksikliği ve karbonhidratlara karşı artan iştahı içerir.
Gök gürültülü fırtınalar gibi şiddetli hava olayları bazı insanlarda endişeye ve hatta korkuya neden olabilir. Şiddetli rüzgar, gök gürültüsü ve şimşek, özellikle çocuklar veya geçmişte aşırı hava olayları yaşamış kişiler için güvensizlik hissi yaratır.
Havanın psikolojimiz üzerindeki etkisini anlamak günlük ruh halimizi iyileştirmemize yardımcı olabilir. Doğal ışığa maruz kalmak, fiziksel egzersiz yapmak ve tutarlı bir rutini sürdürmek, olumsuz etkileri sınırlamanın bazı yollarıdır. Ayrıca özel ampul kullanımının (ışık terapisi) özellikle mevsimsel depresyon durumlarında etkili olduğu kanıtlanmıştır.
